Orta kulak iltihabý (Akut otitis media), çocukluk çaðýnýn en sýk rastlanan bakteriyel enfeksiyonudur. Yedi yaþa kadar çocuklarýn en az %90’ý bir atak geçirirken, %75’i 3 veya daha fazla ataða maruz kalýr.

Kadýköy Þifa Týp Merkezi – Ataþehir Kulak Burun Boðaz Uzmaný Op. Dr. Bora Baþaran orta kulak iltihabý ile ilgili bilgiler veriyor.

Orta kulak iltihabý, orta kulak boþluðunun, yani kulak zarý ile iç kulak arasýnda yerleþik mesafenin enfeksiyonudur. Temel klinik bulgularý ani baþlangýçlý kulak aðrýsý ve kulak muayenesinde kulakta sývý birikiminin gözlenmesidir. Ayrýca iþtahsýzlýk, ateþ, kusma ve ishal gibi sistemik bulgularý da olabilir.

Hastalýk risk faktörleri olarak 6 yaþýndan küçük olma, erkek cinsiyet, kreþ, anne sütü almamýþ olma, sigara dumanýna maruziyet, sýk üst solunum yolu enfeksiyonu geçirme, baðýþýklýk yetmezliði ve genetik yatkýnlýk sayýlabilir.

Hastalýk baþlangýcý sýklýkla bir üst solunum yolu enfeksiyonudur. Enfeksiyona baðlý burun ve geniz bölgesindeki yangý, geniz bölgesinde bakteri konsantrasyonunu arttýrýr; ayrýca normalde orta kulak boþluðunun genizle baðlantýsýný saðlayan ve bu yolla orta kulak hava basýncýný dengeleyen Östaki kanalýnda da ödemlenmeye sebep olur. Östaki kanalý fonksiyon bozukluðuna baðlý orta kulak basýncýnýn düþmesi ve geniz bölgesinde bakteri konsantrasyonu artýþý, öksürme veya hapþýrma yoluyla bakterilerin normalde steril olan orta kulak boþluðuna geçiþini saðlar ve böylece orta kulak boþluðunda hýzlý bir enfeksiyon süreci baþlar.

Tedavi antibiyotiklerle olup, geniz bölgesinin temizlenmesi amaçlý tuz içeren solusyonlar ve lokal dekonjestanlar da faydalýdýr. Antibiyotik öncesi dönemde orta kulak iltihabý sonrasý kulak zarý, kulak kemikleri, iç kulak ve komþu beyin dokusunu ilgilendiren komplikasyonlarýn geliþim olasýlýðýý %20’ler civarýndayken, günümüzde bu oran oldukça düþmüþtür. 

Tekrarlayan Akut Otitis Media

Altý - oniki ay içinde 3 ve üzeri orta kulak iltihabý geçirilmesidir. Bu çocuklarda alerji, toplu yaþam koþullarý (kreþ, anaokulu vs.), sigara dumanýna maruz kalma ve baðýþýklýk sistemi kontrol edilmelidir. Bu çocuklarda koruyucu tedavi gereklidir:

- Koruyucu antibiyotik kullanýmý: Yüksek riskli çocuklarda, orta kulak iltihabýný geliþme olasýlýðýnýn yüksek olduðu kýþ aylarý boyunca, maksimum 6 aylýk düzenli düþük doz antibiyotik kullanýmýdýr. Antibiyotiklere direnç geliþimine sebep olabilir.

- Aþýlama: Pnomokok aþýsý, pnomokok bakterisi ile olan enfeksiyonlarýn sýklýðýnda azalma saðlayabilir.

- Cerrahi: Geniz bölgesinde bakteri yerleþimini azaltma amaçlý geniz etinin alýnmasý ve orta kulak havalanmasýný saðlayabilmek için kulak zarýna tüp takýlmasý, tekrarlayan orta kulak iltihabý olan çocuklarda en etkin tedavidir.