Birleþmiþ Milletler Ýnsani Geliþim Raporuna göre, Türkiye okuma alýþkanlýðýnda Libya, Tanzanya, Ermenistan gibi ülkelerin de bulunduðu 173 ülke arasýnda 86`ýncý sýrada yer alýyor. Kitap okuma oranýnýn yüzde 4,5 olduðu Türkiye`de yýlda 23 milyon adet kitap basýlýrken, Japonya`da 4 milyar 200 milyon adet kitap basýlýyor. Bir yýlda, ders kitaplarý hariç Amerika`da 72.000, Almanya`da 65.000, Brezilya`da 13.000, Türkiye`de ise 6.031 kitap yayýmlanýyor. 7 milyon nüfuslu Azerbaycan`da kitaplar 100.000 tirajla basýlýrken, 75 milyon nüfuslu Türkiye`de bu rakam 2500 civarýnda. AB ülkelerinde yýllýk kitap harcamasý 500 dolarken Türkiye`de 2 dolar. Halk Kütüphaneleri Dernekleri Bildirgesi`nde yer alan, Türkiye ve yakýn nüfusa sahip AB üyesi ülkelerin verilerine göre, Almanya`da 11 bin 332, Fransa`da 4 bin 8, Ýspanya`da 5 bin 209, Türkiye`de ise 1433 kütüphane var. Türkiye`deki 1433 kütüphanenin 267`si kapalý olduðu gibi yalnýzca 400`ü kütüphane standardýný taþýyor. Ýngiltere`de, ortalama bir gazete olan günlük The Sun gazetesi Türkiye`deki gazetelerin toplam tirajý kadar satýyor. Türkiye`deki gazete okurlarýnýn yüzde 85`i yalnýzca spor ve magazin sayfalarýyla ilgileniyor.

Uzmanlarýnca hazýrlanan bir raporda, `Öðrenciler de ders kitabýndan baþka kitap okumuyor, hatta ders kitabý bile okumuyor. Halkýmýz televizyon seyretmeyi, birkaç þarkýcýnýn özel hayatýný, dedikodularýný öðrenmeyi o kadar abartmýþ ki, deðil kitap okumayý, ciddi televizyon programlarýný bile izlemiyor. Futbolcularýn künyesini, sevgililerini ezbere bilen ama gazeteleri, kitaplarý `yalan makinesi` diye ifade eden halkýmýz var. Kitaplarýn ve gazetelerin yalnýzca resmine bakan ve katlayýp köþeye koyan, lazým olunca soba tutuþturan , sofra bezi ve külah yapan halkýmýz var` deðerlendirmesi yapýlýyor.

Çocuklarýn ve gençlerin kitap okumamasýnýn en önemli nedeninin ailede kitap okuma geleneðinin oluþmamasýdýr. Gençlik kitap ve gazete okumuyor ama her konuda fikirleri! var. Ýþte bunun için ülkemiz yýllardýr yangýn yeri gibi. Okumadýðýmýz için cahiliz. Okumadýðýmýz için hakkýmýzý bilmiyoruz ve arayamýyoruz. Okumadýðýmýz için fakir bir toplumuz. Okumadýðýmýz için iyi yöneticileri, kaliteli politikacýlarý seçemiyoruz. Okumadýðýmýz için yaþanan haksýzlýklarý, yoksulluklarý, fukaralýðý, bizim için yazýlan kötü kaderi, kaderimiz sanýyoruz.

Yine yapýlan bir araþtýrmaya göre, 400 bin kahvehanenin bulunduðu Türkiye`de, kitap sevgisini en çok televizyon ve internet engelliyor. Uzmanlara göre, evde anne ve babasýný kitap, gazete okurken gören çocuðun hayatýna kitap ya da gazete kolaylýkla girebiliyor. Evin köþesinde kitaplýðýn olmasý, çocuðun da isterse kendi kitaplarýný bu kitaplýða koymasý, hatta kendi kitaplýðýnýn olmasý, çocukta kitap okuma alýþkanlýðýný saðlamakta büyük önem taþýyor. Uzmanlar, kitap okum alýþkanlýðýnýn kazandýrýlmasý için þu önerilerde bulunuyor:

 *Çocuklarýnýza bebeklik çaðýndan itibaren kitap okuyun,

*Önemli günlerde çocuklarýnýza kitap hediye edin,

*Okuduðu ve sizinle paylaþtýðý her kitap için onu ödüllendirin,

*Yaþýna ve özelliklerine uygun kitaplarla tanýþtýrýn.

Kitap okuma alýþkanlýðýnýn çocuðun biliþsel ve dil geliþiminde oldukça önemli bir yere sahip olduðunu vurgulayan uzmanlar `Çocuklara kitap okuma alýþkanlýðýnýn kazandýrýlmasý için öncelikle anne ve babanýn bu konuda örnek olmasý gerekmektedir. Evde süs olarak bekletilen kitaplar, kapaðý açýlmayan ansiklopediler bulundukça çocuklar bu durumu, `Kitap bir aksesuardýr. Okunmaz sergilenir` þeklinde anlarlar ve bu yanlýþ algýlama çocuklarýn kitaba olan bakýþ açýsýný olumsuz etkiler` þeklinde deðerlendirmektedirler.

Uzmanlar, `bazý çocuklar sosyal iliþkilerini engelleyecek boyutta kitap okumaktadýrlar ki bu da çocuklarýn geliþimine olumsuz etkide bulunur. Kitap okuyan çocuklarýn moral durumlarýnýn kontrol edilmesinde de yarar vardýr. Çocuðun geliþim seviyesine uygun olmayan kitaplarýn okutulmasý ona yarar saðlamak yerine zarar verir. Çocuða verilen kitaplar yaþ ve anlama seviyesi ilerledikçe kademeli olarak deðiþtirilmelidir. Seviyesinin altýnda kitaplar okumasý da çocuðu kitap okuma sevgisinden uzaklaþtýracaktýr` vurgusunu yapýyorlar.